ผ้าสแปนเด็กซ์ (Spandex) หรือที่รู้จักกันในชื่อ ไลคร่า (Lycra) คือเส้นใยสังเคราะห์ที่มีน้ำหนักเบาและมีความยืดหยุ่นสูง ผลิตจากการผสมสารเคมี เช่น พอลิยูรีเทน (Polyurethane) ทำให้สามารถยืดได้มากถึง 5–7 เท่าจากขนาดเดิม และสามารถคืนรูปได้ดีโดยไม่เสียทรง มีความแข็งแรงทนทานกว่ายางธรรมชาติ
ด้วยคุณสมบัติที่ยืดหยุ่นสูง นุ่มลื่น กระชับ และแห้งไว จึงนิยมนำผ้าสแปนเด็กซ์มาใช้ผลิตชุดว่ายน้ำ ชุดกีฬา หรือเสื้อผ้าที่ต้องรองรับการเคลื่อนไหวตลอดเวลา